Koruma, her zaman tedaviden daha iyidir. A?a??daki noktaları tüm lenfödemli hastalar zaten uygulamalıdır. Ancak di?er taraftan ameliyat veya radyoterapi sonrasında risk altında olan kişilerin bu şekilde uzun yıllar lenfödemden kaç?nması sa?lanabilir. Lenfödem riski olan hastalar operasyon sırasında mutlaka dikkatlice e?itilmeli ve uyarılmalıdır. Postoperatif ve post-radyoterapili hastaların e?itimi hemen yapılmalı ve uygun egzersizler verilmelidir.

Lenfödemli hastalar a?a??daki noktaların hepsini ezberlemelidirler. Bu noktalara dikkat etmek ekstremitenin daha kötüye gitmesini önleyecektir, ihmal etmek ise ak?lsızlık olacakt?r. Untulmamalıdır ki çok iyi tedavi edilmi? olsa bile ekstremite hala risk altındadır ve normal kalabilmek için bu noktalar yaşamsaldır.

Lenfödem riskiniz veya lenfödeminiz varsa yapmanız ve yapmaman?z gerekenler:

1. Lenfödemli kolunuzu mükemmel bir şekilde temizleyin. Cildi kuruttuşundan sabun önerilmez, nemlendirici vücut temizleyiciler daha uygundur. Cildi nazikçe, fakat tamamen kurulayın . (Zor yerler de saç kurutma makinesi kullanabilirsiniz.) ?ç çama??rları ve kompresyon giysilerininizi düzenli y?kamaya özen gösterin. (Kompresyon giysilerini üretici firman?n talimatlarına göre y?kayın.)
2. Herhangibir travmadan kaçının. (Darbeler, kesikler, güne? yanı??, böcek ?sır???) T?rnaklarını keserken dikkatli olun, t?rnak etlerini kesmeyin veya sert bir şekilde geri itmeyin.(Bu t?rnak etlerinin zedelenmesine ve bakterilerin buradan kolayca girerek enfeksiyon oluşturmasına yol açabilir.)Antiseptik solusyona bat?r?lmı? pamuk çubukla dikkatlice ve nazikçe geriye doğru itin. Diki? dikiyorsan?z, yüksük giyin. E?er bahçe i?leri ile ilgileniyorsan?z eldiven ve uzun kolluklar giyin. Çalılık arazide yürüyorsan?z bot ve koruyucu giysi giyin. Nasırları asla kesmeyin % 10′luk üre (üredermlypo veya hypo) kullan?n.
3. Ekstremitenin güne? yanı??na asla izin vermeyin. Yüksek faktörlü güne? koruyucu kullan?n. Birçok kompresyon giysisiyle bile güne? yanı?? oluşabilir, koruyucu de?ildirler. (Özellikle sentetik olanları )
4. Sıcak havalarda ekstremitenizi soşuk tutun. Sıcak suyla y?kanmaktan kaçının. E?er arabayla uzun süre seyahat edecekseniz, ekstremiteniz güne?te kalıyorsa, beyaz bir örtü ile örtün ve uzun süre oturarak seyahat edecekseniz ayak veya el parmaklarınızı aç?p kapat?n.
5. Riskli kolunuzla a??r yükler ta??mayın örne?in bavul veya a??r alışveriş torbası, a??r kol veya omuz çantası kullanmayın.
6. Herhangibir k?zar?klık (enfeksiyon) bir an önce tedavi edilmelidir. (çantan?zda mutlaka antibiyotik saklayın) Tüm enfeksiyonlar antibiyoti?e gerek duyar. Bazı hastalar bunlara sürekli bir şekilde ihtiyaç duyabilirler. Bununla birlikte yer yer kırmızılık ve sıcaklıklık sıklıkla meydana gelebilir fakat 3 gün içinde kaybolursa antibiyoti?e ihtiyaç olmayabilir.
7. " Mantara dikkat! S?klıkla ciltte hafif k?zar?klıklar ve dökülme şeklindedir. Enflame alana olduşu kadar ayakkab? veya eldiven içine de antifungal pudra kullanabilirsiniz. Kauçuk eldivenleri sık değiştirin. Meme altındaki k?zar?klıklar veya kasıktaki k?zar?klıklar mantar olabilir. Bazı durumlarda birkaç ay a??zdan mantar ilac? kullanmak gerekebilir.
8. Cildin esnekli?ini ve nemini korumak oldukça önemlidir.
9. Ödemli veya riskli kolunuzdan tansiyon bak?lması, kan alınması ve enjeksiyon yapılması için kesinlikle izin vermeyin! Di?er kol veya bacak kullan?labilir.
10. ?stenmeyen tüylerin alınmasında elektrikli tra? makinesi kullan?n. Tra? b?ça?ının temizliğine özen gösterin.
11. Uçakla seyahat edecekseniz, iyi bir önlem olarak kompresyon giysisi kullan?labilir. E?er ödem varsa giysi üzerine ek basınç bandaj? gerekebilir. E?er gerekirse bandajlar el, ayak veya parmakları için de kullan?labilir.
12. Giysilerinizi çıkard??ınız zaman herhangibir k?zar?klık ve bask? olmamalıdır. Sizin yapt??ınız bu iz lenfatik drenaj?n k?smen durduşunu gösterir.
13. Kollar : Sütyenler, gö?üs kafesinin çevresinde ve omuzlar üzerinde sık? olmamalıdır. Birinin iyi desteklenmesi di?er memenizi biçimlendirerek ödemin önlenmesine yard?mc? olur. Geni? omuz ask?sı önerilir ve eğer ihtiyaç varsa askının ve gö?üs bandının altına biraz pamuk pet önerilir. S?k? mücevher damarları sıkışt?raca??ndan giyilmemelidir.
14. Bacaklar: Çama??rlar ve pantolonlar bel ve uylukların çevresinde gev?ek olmalıdır. S?k? kemer tavsiye edilmez.
15. ?stirahat esnasında veya uyurken riskli kolun üzerine yatmayın.
16. Normal dengeli diyet en iyisidir. Lenfödem yüksek proteinli bir ödemdir, ancak az proteinli diyet, yard?mc? olmaz. Aksine yumu?ak dokuyu zay?flatt???ndan ödem daha kötüye gidebilir. Diyet k?sıtlamaları ödemi azaltmaz, ancak a??r? kilo var ise önerilebilir.
17. Dü?ük tuzlu diyet veya diüretik verilmesi (başka bir hastalık nedeniyle gerekmedikçe) son derece yanlı?t?r. Lenfödem geçici olarak azalabilir, ancak sürekli iyilik sa?lamaz.
18. Yine bazı hastalara alkol ve sigara içmemeleri tavsiye edilir. Ödemi kötüle?tirdi?i söylenir. Bu tamamen yanlı?t?r! Nikotin ve kafein gerçekte lenfatik pompalamay? daha iyi yapar. Çok fazla alkol alımı obezite ve lenfatik yükü hafifçe art?r?r ancak lenfödemi artt?rd???na dair kan?t yoktur. Gerçekte a??r? alkol tüketiminin olumsuz sonuçları içinde, lenfödemin kötüle?mesi yoktur.
19. E?er a??r?, ciddi psikolojik stress altında iseniz omuzlarınızı, sırtınızı ve boynunuzu gev?etmeye çalı??n. Omurganızı uzat?n ve düz durun. Bu alanlardaki sürekli gerilim lenfödemi kötüle?tirebilir veya risk varsa ödem oluşumunu tetikleyebilir. Üst gövdedeki tansiyon alt ekstremitede "denge" gerilimine neden olur. Böylece bacaklarda lenfödem geli?me riski ortaya çıkabilir.
20. Extermitede zaten ödem varsa yukar?daki noktalara mutlaka uyulmalı, ek olarak:
21. Ya?am ?eklinizi modifiye etmeye ihtiyaçınız olabilir, ancak bu hastalığın ma?duriyeti altına girmenizi gerektirmez. Sadece durumunuzun gerçekleri bakımından dikkatli ve daha duyarlı olmaya ihtiyacınız vardır. Bisiklet, aerobik, a??rlık kaldırma gibi bazı sporlar ekstremitelere yük bindirir, yüzme ve dalma ise faydalıdır.
22. şunu bilmelisiniz ki yetersiz lenf sisteminiz nedeniyle ?i?en ekstremiteniz, tedavi ile normal veya normale yak?n hale geldikten sonra detayları unutan, bakımına dikkat etmeyenleri, değişik sorunlar beklemektedir.
23. Kompresyon giysileri gece dahil, tüm gün giyilmelidir. E?er ekstremite geceleri kendiliğinden küçülüyorsa, geceleri kompresyon giysisi giyilmeyebilir.(fakat tedavi küründen sonraki ilk 6 ay mutlaka giyilmelidir.)
24. E?er özel günler için d??ar? çıkıyorsan?z, sadece bu zaman için giysinizi giymeyebilirsiniz. Ancak birkaç gün önceden evde deneyin. Aynı süre içinde, öncesinde ve sonrasında ekstremitenin durumunu değerlendirin. E?er ölçümler artarsa veya ekstremite a?r?rsa, risk almayın.Bununla birlikte,bunu tedavinizin üzerinden birkaç ay geçmeden yapmayın, çünkü dokularınız yeterince güçlenmemiş olacakt?r ve kolayca tekrar aç?labilir.
25. Kol : eğer giysiniz, parmaklar ve ellerinizi örtmüyorsa derhal doktorunuza, terapisttinize görünün.
26. Ekstremitenizi en az ayda bir kez ölçün veya birine ölçtürün. E?er anlamlı bir değişiklik varsa (artma veya azalma yönünde) terapistinize haber verin. Yard?ma veya yeni bir giysiye ihtiyacınız olabilir.
27. Kompresyon giysinizi üreticinin önerileri doğrultusunda değiştirin. Gev?eme hissederseniz veya kolayca giyerseniz ya ekstremite küçülmü?tür yada giysiniz esnemi?tir. Kompresyon giysisi el bile?i, dirsek veya altında bantla bitmemelidir. Her hangi bir noktada k?zarma, ac?ma olmamalıdır, eğer böyle bir durum oluşursa terapistinizden yard?m isteyin. Üreticinin talimatlarına göre düzenli y?kayın.
28. Egzersiz yap?n, fakat fazla yorulmayın. E?er riskli bir ekstremiteniz var ve normalde kompresyon giysisi giymiyorsan?z bile tüm gün boyunca kolunuzu zorlayacak, kullanacak veya egzersiz yapacaksan?z bandaj veya kompresyon giysisi kullan?n. Egzersizler, terapistiniz tarafından ihtiyacınıza göre düzenlenebilir veya eklenebilir.

Vildan Çerçi Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Merkezi

Tel : 0 212 343 81 30

0 212 343 81 31

Fax : 0 212 343 81 32

E-mail : doktor@vildancerci.com

Adres : Te?vikiye cad. No:174 Venüs Apt. Kat: 4 D: 12
Ni?anta??- ???L?

Etiketler: obezite